5 décembre , 2021

Adaf n Imeɣnas n umussu Amaziɣ ɣer RNI : Man timuɣriwin i yellan ?

Imeqqranen n ukabar n RNI

Zeg wami i yexḍaren ca n imeɣnas n tenyert n lxedmet tapulitikt Tamaziɣt s wegraw anamur n Ilelliyen RNI. Aya isnekker-d aṭṭas n umherwaḍ x man tɣuni jar Tmaziɣt d Tpulitikt. Aya iban-d zeg wami i yegga Ḥmed Adɣirni, ad isbedd akabar n PDAM. Manaya yejja ca n imeɣnas ad agin x manaya. Kter zi manaya, amussu adelsan amaziɣ igg-d x-as qaɛ ijjen usiweḍ.  

Aya yejja imeɣnas n umussu Amaziɣ ad cacan zi merra wi ittadfen ɣer ikabaren. Waxxa amenni udfen ca n imeɣnas n umussu n Tmaziɣt ad adfen ɣer ca n ikabaren ameknaw PPS, MP d PAM. Imeɣnas n Tmaziɣt ttuɣa ssujaden ad ggen akabar n Tamunt, maca Lḥirak n Arrif isbedd amharwaḍ-a wanita. Ɛawed deg ussan-a imeggura ittemsar ijjen umhrawḍ maḥend ad ittwagg ijjen ukabar d jjdid.

Tanyert n lxedmet tapulitikt Tamaziɣt tesḍuqqez-d ɛawed ijjen umharwaḍ d jjdid x tmeslayt-a tanita. Ula kṭer zeg wami udfen ca n imeɣnas ɣer ukabar n RNI. Maca aya ijja array n imeɣnas n Umussu ad yebḍa x tnayen :

Ijjen array : Wah, ixess-aneɣ a nexdem zi ɣer daxel i ikabaren !

Aṭṭas n midden qqaren belli din iwdan deg ikabaren wer ttexsen bu Tmaziɣt. Ttggen-as akeccuḍ di tjerrart. Ttahamen ila PJD ig iṭṭfen lḥukuma n Lmuɣrib ila tekreh Tmaziɣt. Minzi d nitni i yugin ad ssufɣen lqanun ig itturganen (ittneḍḍamen) asexdem n Tmaziɣt. Lqanun-a ig iɛeḍlen ca n sebɛa n iseggusa, ɛad aqqa-t amenni ittali yeṭṭar. Areḥmuc, d wa d ijjen lesbab i t-yejjin la d netta ad yadef aked RNI.

Amina Ben Ccix, la d nettat tudef aked RNI. Deg wawal i tewca i Hespress, tenna : « Aqqa d ijjen lxedmet i yebda ittegg RNI aṭṭas zi mani i Tmaziɣt » terni tenna « Lxedmet zi ɣer daxel i ikabaren ḥsen zeg uraji d imeṭṭawen ». Twekked awal-nnes:  « Bla taseḍma taberlamanit n RNI d ufaqqi n umussu Amaziɣ ad tili asekkil n Tmaziɣt iqqim x-as tayyut, ula akabar n MP, i di ttuɣa yella awzir n tussna di lweqt-nni ttuɣa wer ibin min ixes ad igg ».

 


Amina Ben Ccix di Aẓa Furum i yegga ukabar n RNI

Array nniḍen : ha mayemmi LLA i wadaf di ddegg-nni n ikabaren

Array amezwaru i ittejjan imeɣnas n umussu Amaziɣ ad agin ad adfen deg ikabaren. Qqaren belli « wer zemmren ad beddlen ca n lḥajet zi ɣer daxel i ikabaren isertanen, minzi abeddel ittili deg ufus n ujellid waha ». Ɛawed qqaren belli « Maḥend a nadef deg ikabaren ixess ad tili tadimukratit n tidet ».

Zeg ijjen uɣezdis nniḍen, din imeɣnas n umussu Amaziɣ i ittexsen ad ggen ijjen ukabar, maca ad ibedd x ijjen usedwel (référence) d Amaziɣ. Aked manaya, qqaren midden ittekritikan adaf n imeɣnas-a ɣer RNI. -Qqaren- belli RNI wer yeggi walu i Tmaziɣt zeg wami yella, kter zi manaya ttwalan belli RNI d ijjen ukabar wadji n waydud maca n tmessugurt (administration). Aked manaya, RNI zi lebda yella di lḥukumat n Lmuɣrib maca ɛemmers ma yegga ca n ḥajet i Tmaziɣt.

Ɛawed, din ijjen array nniḍen yettwalan belli din ikabaren i ttuɣa ittbeddan aked Tmaziɣt, ameknaw PPS d MP. Ad tili udfen dag-sen ina i yexsen ad ilin deg ikabaren. Mamec i din PAM min ɣa tella ijjen tewriqt n Tmaziɣt tugur ɣer zzat kter zi merra ikabaren nniḍen. Ijjen array isseplika manaya, adaf n imeɣnas-a di RNI di tidet ɣer-s ijjen lesbab n minzi Axennuc nettat d Amaziɣ zi Sus, maci am PAM min xef ttuɣa i d-hekkwan, minzi Ilyas Lɛumari zi Arrif.

Amaynu

Yeqqen ɣer-s